Sterke verhalen vijf eeuwen vertelcultuur

Sterke verhalen biedt een historische caleidoscoop van de rijke Nederlandse vertelcultuur. Verhalen die tot op de dag van vandaag bekend zijn, hebben een boeiend, maar vaak onbekend verleden - denk aan Expeditie Robinson of de Disneyverfilming van Assepoester. Weinig mensen weten dat de roem van veel van deze verhalen teruggaat op 18e- en 19e-eeuwse cents- of kinderprenten. Deze prenten kenden een immense verspreiding in Nederland en België en maakten sommige verhalen zo bekend, dat ze tot de canon van ons cultureel erfgoed zijn gaan behoren.
Naast prenten komen in Sterke verhalen ook andere populaire media aan bod: liedbladen, volksboeken, blijspelen, almanakken, strips, toverlantaarns en films. Een zestal hoofdstukken voert langs heiligen en duivels (Genoveva en Faust), schurken en potsenmakers (Cartouche en Uilenspiegel), pioniers en avonturiers (Robinson Crusoe en de baron van Munchhausen), stiefmoeders en menseneters Assepoester en Klein Duimpje), pantoffelhelden en echtbrekers (Jan de Wasser en Urbanus) en luilakken en narren (Luilekkerland en de Omgekeerde Wereld). Sterke verhalen laat zien hoe populaire verhalen werden verteld en verspreid, hoe ze steeds een nieuwe gedaante aannamen en hoe ze terechtkwamen in diverse populaire media. Ze bewijzen dat erfgoed niet stilletjes rust in magazijnen, maar een voedingsbron is voor tijdloze creativiteit.
Jeroen Salman is onderzoeker aan het Instituut voor Cultureelwetenschappelijk onderzoek aan de Universiteit Utrecht. Hij is gespecialiseerd in almanakken, pamfletten, kinderboeken en andere populaire historische lectuur.
Van 24 juni t/m 5 oktober is bij de Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam de tentoonstelling Sterke Verhalen te bezichtigen. Te zien is hoe verhalen die iedereen wel kent door de eeuwen heen verspreid zijn geraakt. Er is aandacht voor populair drukwerk en voor de mondelinge overdracht van verhalen.